Net als in de muziekindustrie met de “one-hit wonders”, zangers of groepen met één enkel succes, zijn er ook bierstijlen die jaren geleden hun piek in populariteit kenden en nu nauwelijks nog ruimte innemen in de schappen van speciaalzaken, laat staan aan de kranen van de meest “craft” bars. In de recente geschiedenis werden verschillende bierstijlen verkocht als de jonge belofte van de sector, maar ze bleken geen plek te vinden in een complexe omgeving die vaak door trends wordt gedreven. Laten we enkele voorbeelden van vergane bierroem bekijken.
- Black IPA: Donker als een stout, fris als een IPA. In zijn tijd, begin van het vorige decennium, leek het het beste van twee werelden te verenigen, maar tegenwoordig is het een zeldzame verschijning. In principe is bij dit trompe-l’oeil alleen de kleur zwart, hooguit met een wat meer moutig, karamellig of geroosterd accent, maar de mout mag nooit de overhand krijgen op het hopkarakter. In de praktijk brouwden veel brouwers een soort koffie met hop, zonder enige sensorische samenhang. Andere brouwers maakten bieren die beter pasten binnen de stijl tropical stout, maar labelden ze als black IPA. Het is een stijl die in Spanje, ondanks het aanvankelijke succes, nooit echt is aangeslagen, al duikt er tegenwoordig af en toe nog een interessant voorbeeld op.
- Brut IPA: Na de positieve ontvangst van NEIPA leek het erop dat elke nieuwigheid binnen de IPA-stijl op evenveel bijval kon rekenen. Misvatting. In 2018 dook dit sprankelende concept op. Een brut IPA is niets anders dan een zeer droge IPA, met een licht lichaam en daardoor vrijwel geen restzoet; en bovendien sterk bruisend. Oorspronkelijk was het een ideale stijl om de hop naakt te laten spreken dankzij de bescheiden moutigheid. Verschillende Spaanse brouwers brachten hun eigen interpretaties op de markt, meer als een eenmalige nieuwigheid dan als een vaste referentie in hun portfolio, maar uiteindelijk sloeg het niet echt aan. Sommige consumenten hielden zelfs vol dat hij door zijn droogheid te veel op een west coast IPA leek.
- India Pale Lager (IPL) en Cold IPA: Op papier verschillende stijlen, maar in de praktijk merkte de eindconsument nauwelijks een duidelijk verschil tussen beide. Er zijn tegenwoordig weinig India Pale Lagers, al bestaan ze nog, maar cold IPA… Als het brut-IPA-fenomeen al kortstondig was, dan gold dat nog meer voor de cold IPA. In theorie liet de cold IPA granen als rijst of maïs toe om het lichaam van het bier te verlichten en werd er lagergist op 18ºC gebruikt om fruitige esters te vermijden. Tegenwoordig is de stijl uit de horeca verdwenen. Hooguit hebben India Pale Lagers succes in Noord-Europa.
- Gose: De lezer zal merken dat heel veel brouwerijen gose produceren, maar... zijn het echt goses? De gose wordt gekenmerkt door zijn ziltige component, maar wat is het tegenwoordig? Deze historische stijl is uitgehold en wordt verkocht als een zuur bier, soms zelfs wrang, met buitensporige toevoegingen van fruit. De meeste voorbeelden zijn eigenlijk een sour. Het is moeilijk om een authentieke en echte gose te vinden buiten zijn oorspronkelijke omgeving, Leipzig (Duitsland).
- Kölsch: Nog een Duitse stijl, in dit geval uit Keulen, die door nieuwe brouwers vaak slecht wordt behandeld. Een kölsch moet helder en goudkleurig zijn, nooit troebel. Het is een stijl die is ontstaan met de bedoeling te verfrissen en in volume te drinken, daarom is hij bovendien gefilterd. Zodra het product niet meer wordt gefilterd, mag het geen kölsch meer heten. Hooguit German ale.
En zoals bij deze voorbeelden zijn er talloze andere in de geschiedenis van het bier. Soms verwarren we nieuwigheid met innovatie, terwijl we andere keren bierstijlen interpreteren met aanpassingen die volledig losstaan van hun klassieke kenmerken. Wat zullen de volgende bierlanceringen ons brengen?
