Je hebt vast weleens gelet op de bierfusten die je in cafés ziet. En als je veel brouwerijcafés bezoekt, is je vast opgevallen dat ze soms heel verschillend kunnen zijn. Waarom? Het is niet alleen een esthetische kwestie. Elk formaat beantwoordt aan specifieke behoeften, die we hieronder gaan uitleggen zodat je ze de volgende keer kunt herkennen.
Het roestvrijstalen vat is een klassieker in de bierindustrie. Waarschijnlijk is het het meest gebruikte type, het vat dat je in de meeste bars en restaurants aantreft. Er zijn twee basistypen: de Europese (breed en laag) en de DIN (smal en hoog). Beide vaten zijn verkrijgbaar in 20, 25, 30 en 50 liter, terwijl het Europese model ook in 16 liter bestaat. Daarnaast is er de metalen cask-variant van het vat, die wordt gebruikt voor Engelse stijlen met weinig koolzuur.
Ook van roestvrij staal is het Cornelius- of Corny-fust. Vergelijkbaar met de Europese roestvrijstalen fusten, maar met een wezenlijk verschil: de aansluiting waarlangs het bier wordt getapt is gescheiden van het ventiel waardoor het gas wordt geïnjecteerd; ze lopen niet via dezelfde koppeling. Ze gebruiken ball-lock- of pin-lock-ventielen voor een snellere aansluiting. De Corny-fusten werden oorspronkelijk gebruikt voor het transport van frisdrank, maar tegenwoordig worden ze vooral gebruikt door hobbybrouwers, omdat je er geforceerde carbonatie mee op het bier kunt toepassen en ze een grote opening hebben om dry-hop toe te voegen.
Aan de andere kant zijn er PET‑kunststofvaten, die vooral populair zijn geworden met de opkomst van ambachtelijk bier en voor de export. Ook die worden onderverdeeld in wegwerp- en herbruikbare vaten. Vaten zonder binnenzak kunnen maar één keer worden gebruikt, met uitzonderingen zoals het model Dolium.
Er zijn echter verschillende soorten kunststofvaten waarbij het bier niet in contact staat met de buitenwand, maar waarin zich een binnenzak (eveneens van PET-kunststof) bevindt die een dubbele bescherming voor het bier garandeert. De meest gebruikte en bekendste is KeyKeg, de eerste die ze produceerde. Op die manier voorkomen we dat de buitenste container achteruitgaat. Deze zakken zijn niet herbruikbaar. Ze moeten worden weggegooid, maar bij sommige vatmodellen kan het vat zelf wel opnieuw worden gebruikt, zoals bij de EcoFass; je hoeft alleen de zak te vervangen.
Ook het vervoer van bier wordt steeds duurzamer en sommige producenten kiezen voor milieuvriendelijke oplossingen zoals EcoFass, EcoDraft, KeyKeg of EcoKeg; de laatste twee zijn 100% recyclebaar.
Tot slot moeten we vermelden dat er ook nog, hoewel steeds minder vaak gezien, conventionele houten vaten bestaan, die worden gebruikt als cask. Daarnaast zijn er, steeds meer verspreid, servicetanks, die het alternatief voor het vat vormen maar met hetzelfde doel worden gebruikt, met als verschil dat ze 1.000 liter bier opslaan. Zoals je ziet, biedt elk type vat verschillende eigenschappen afhankelijk van de behoeften van de producent. De volgende keer dat je een brouwerij bezoekt en een blik op de bar werpt, kun je al het model identificeren dat ze gebruiken.
